ASK logo

Met Daan Roovers, Marleen Stikker, Egbert Dommering, Ingmar Vroomen

Zondag 24 november 2019 van 12.00 tot 16.00 uur

Paradiso, Amsterdam

 

Zo’n twintig jaar geleden bestond groot optimisme over de grenzeloze mogelijkheden van het internet: eindelijk zou kennis ter beschikking komen van iedereen. Niet langer zouden elites de toegang tot informatie kunnen controleren en manipuleren. Nu lijkt deze utopie in zijn tegendeel te verkeren: niet alleen kan ons hele bestaan gevolgd worden door de grote bedrijven in Silicon Valley, ook ondermijnen politici door middel van ‘fake news’ en het sturen van onze emoties onze rechtsorde en vrijheid.

Al eerder werd de samenleving geconfronteerd met de mogelijkheden en gevaren van nieuwe massamedia: in de 17de eeuw goedkope boeken en het pamflet of vlugschrift. Zo was de moord op de gebroeders De Witt het gevolg van een zorgvuldig georkestreerde ‘mediacampagne’. Dit jaar is het 350 geleden dat Spinoza’s vriend Adriaan Koerbagh de dood vond door dwangarbeid. Door het stadsbestuur veroordeeld omdat hij met de publicatie van Een licht schijnende in duistere plaatsen de vrijheid van meningsuiting had opgeëist. Hij vond dat alle burgers de middelen moesten hebben om zelf te oordelen en publiceerde woordenboeken om de wetenschap niet langer het privilege te laten zijn van de Latijn lezende elite. Dit streven naar volksverlichting werd al eerder ingezet met de wiskundige Simon Stevin en de jurist Hugo de Groot.

Hoewel Spinoza in het Theologisch-Politiek Traktaat het belang van de vrijheid van meningsuiting en uitwisseling van gedachten hartstochtelijk verdedigde, is hij minder optimistisch dan zijn vrienden over de mogelijkheden van democratisering van de samenleving door de simpele verspreiding van kennis.

Tijdens deze Spinozadag vragen we ons af in hoeverre het debat dat Spinoza met zijn vrienden over de mogelijkheden en gevaren van volksverlichting voerde in deze digitale tijden weer relevant is.

 

De middag zal worden ingeleid door Daan Roovers (1970), Denker des Vaderlands en docent aan de Universiteit van Amsterdam. Zij studeerde geneeskunde en filosofie in Nijmegen. Van 2001 tot 2015 was zij hoofdredacteur van Filosofie Magazine. Als Denker des Vaderlands wil ze zich vooral inzetten voor ‘Publiek denken; het hardop, gezamenlijk en interactief denken’. In 2019 publiceerde zij met Marc van Dijk ‘Wij zijn de politiek’.

 

Marleen Stikker (1962) is directeur van Waag, technologie & society, een onderzoeksinstituut voor creatieve technologie en sociale innovatie, dat ze in 1994 heeft opgericht. Tevens is zij lid van ‘de Europese & Horizon 2020 commissie’ die als doel heeft het Europese beleid op het gebied van onderzoek en innovatie beter af te stemmen op de economische en sociale ambities van de Europese Unie. Ze is van mening dat de samenleving open technologieën nodig heeft om maatschappelijke uitdagingen aan te gaan.If You Can't Open It, You Don't Own It’ (uit: The Maker’s Bill of Rights) is dan ook haar credo.

 

Prof. mr. Egbert Dommering (1943), emeritus hoogleraar informatierecht aan de Universiteit van Amsterdam. Hij publiceerde onder meer Het verschil van mening, geschiedenis van een verkeerd begrepen idee (2016), dat handelt over de vrijheid van denken/spreken en het ontstaan van de Europese democratie in relatie tot de huidige digitale tijd waarin de voor iedereen door internet beschikbare kennis onder zijn eigen toegankelijkheid lijkt te bezwijken. In 2019 verscheen van hem De Europese informatierechtsorde dat onder meer de impact op de juridische wereld in het ‘social media tijdperk’ als thema heeft.

 

Ingmar Vroomen (1978), is historicus en promoveerde aan de Erasmus Universiteit op pamfletten in de 17de eeuwse Nederlandse Republiek. Aan het Huygens Instituut voor Nederlandse geschiedenis werkt hij mee aan het onderzoek naar de correspondentie van raadpensionaris Johan de Witt (1625-1672).

 

Onder leiding van Daan Roovers zullen de sprekers met elkaar in debat gaan en krijgt het publiek gelegenheid vragen te stellen. De middag wordt opgeluisterd met muziek van Noah Claassen, die met een looping station steeds nieuwe lagen aan haar eigen zang toevoegt. 

 

Zaal open: 11.30 uur

Aanvang programma: 12.00 uur (tot ± 16.00 uur)

Plaats: Paradiso, Weteringschans 6-8, Amsterdam

Toegang: € 15 (studenten betalen € 10)

Voorverkoop tickets: online www.paradiso.nl + Concerto, Amsterdam

 

 


Jaarlijks rondom de geboortedag van Spinoza organiseert de Amsterdamse Spinoza Kring in en i.s.m. Paradiso sinds 2008 een lezingen- en discussiemiddag ter ere van deze wereldberoemde filosoof. Met dit evenement wordt aandacht gevraagd voor Spinoza en zijn nog immer actuele gedachtegoed.
De Spinozadag wordt elk jaar druk bezocht, niet in het laatst vanwege de boeiende lezingen die na afloop veelal ook op deze website beschikbaar komen.

 


 

Eerdere edities

2018: Spinoza/vreemdeling
Femke Halsema (opening), Irene Zwiep, Pooyan Tamimi Arab, Luc Panhuysen 
(o.l.v. Karianne Marx)

2017: Spinoza en de oneindigheid

Vincent Icke, Jeroen Bartels, Floris Cohen
(o.l.v. Karianne Marx)

2016: De actualiteit van Spinoza's politieke filosofie
Piet Steenbakkers (lancering spinozaweb.org) Henri Krop (inleiding), Tinneke Beeckman,
David Kenning, Nelleke Noordervliet (o.l.v. Karianne Marx)

2015: Spinoza - Collectief of individu?
Frits Bolkestein (opening), Piet Steenbakkers, Charlotte Hemelrijk, Alex Brenninkmeijer
(o.l.v. Karianne Marx)

2014: Spinoza en Koerbagh - provo’s van de Gouden Eeuw?
Kajsa Ollongren (opening), Bart Leeuwenburgh, Henri Krop, Hedy d'Ancona
(o.l.v. Karianne Marx)

2013: De Groene Spinoza, Spinoza en duurzaamheid
Frans van der Avert (opening), Arnold Heertje, Marjan Minnesma
(o.l.v. Catharina Rinzema)

2012: Spinoza en de Revolutie van het Denken
Eberhard van der Laan (opening), Jonathan Israel, Arnon Grunberg
(o.l.v. Carien de Jonge)

2011: Spinoza en de Vrije wil
Carolien Gehrels (opening), Jan Knol, prof.mr. Eugène Sutorius, Boris van der Ham
(o.l.v. Carien de Jonge)

2010: Spinoza en het Verschil
Ed van Thijn (opening), Piet Steenbakkers, Ahmed Marcouch
Rob Hartmans (column/gespreksleider)

2009: Spinoza en de Liefde
Piet Steenbakkers, Kees Schuyt, Martin Simek, Caroline Gehrels (slotwoord)

2008: Vrij zijn, hoe doe je dat?
Caroline Gehrels (opening), Jeroen Bartels, Hans Achterhuis
(o.l.v. Rob Hartmans)

---

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedInShare with friends

Zaal open: 11.30 uur

Aanvang: 12.00 uur (tot ± 16.00 uur)

Paradiso, Weteringschans 6-8, Amsterdam

Toegang: € 15 (studenten betalen € 10)

Voorverkoop: online www.paradiso.nl
+ Concerto, Amsterdam


 

Amsterdamse Spinoza Kring • Sint Antoniesbreestraat 69 • 1011 HB Amsterdam • 06 - 43.49.89.15 • Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.